Firefox

Firefox, Windows için geliştirilmiş, sekmeli gezinme ve genişletilebilirlik etrafında şekillenen bir web tarayıcısı. 2004’te yaygınlaştığından beri geliştiricilerin paylaştığı rakamlara göre 200 milyon kez indirilmiş olması, ne kadar yaygın kullanıldığını gösteriyor. Bu inceleme, özellikle Firefox 2.0 sürümünün getirdiği yeniliklere odaklanıyor.

Sekmelerle çalışmayı seven, tarayıcısına ek özellikler yüklemekten hoşlanan ve temel güvenlik araçlarını doğrudan tarayıcı içinde görmek isteyen Windows kullanıcıları için Firefox 2.0 oldukça çekici. Buna karşılık, bellek kullanımı ya da tam kararlılık arayanlar bazı can sıkıcı noktalarla karşılaşabilir.

Arayüzde ince ayarlar, sekmelerde belirgin ilerleme

Firefox 2.0, görsel açıdan önceki sürümlerden köklü biçimde farklı değil, fakat sekme sistemi çok daha kullanışlı hale getirilmiş. Her sekmenin üzerinde artık kendi kapatma düğmesi bulunuyor, bu da çok sayıda sekmeyle çalışırken kontrolü artırıyor. Yanlışlıkla kapattığınız bir sekmeyi geri getirebilme olanağı da eklenmiş, bu da yoğun çalışırken yapılan hataları telafi etmeyi kolaylaştırıyor.

Genel görünümdeki küçük dokunuşlar ve arayüzdeki bu ayarlar, tarayıcının davranışını öğrenmiş kullanıcıları zorlamadan günlük kullanımı daha akıcı hale getiriyor.

Güvenlik tarafında kimlik avı filtresi öne çıkıyor

Firefox 2.0’ın güvenlik yenilikleri içinde en göze çarpan öğe, yerleşik kimlik avı koruması. Tarayıcı, gerçek siteler ile kişisel bilgilerinizi ele geçirmek amacıyla hazırlanmış sahte siteler arasında ayrım yapmaya yardımcı olmaya çalışıyor. Bu katman, kullanıcıyı parolalarını ya da diğer kişisel bilgilerini yanlış yerde paylaşmaktan korumayı hedefliyor.

Sürüm ayrıca geliştiricilerin notlarında vurgulanan bir güvenlik ve kararlılık güncellemesi niteliği taşıyor, yani arka planda da çeşitli açıklar ve hatalar üzerinde çalışılmış.

Arama çubuğu ve pratik kullanım araçları

Günlük kullanımda fark yaratan detaylardan biri de Google araç çubuğuna eklenen tahmini arama özelliği. Siz yazdıkça, olası kelime öbekleri ve popüler arama terimleri öneriliyor. Bu yaklaşım hem yazma süresini kısaltıyor hem de hangi ifadelerin sık arandığını görme imkanı veriyor.

Uzun oturumlarda rahatlatan bir diğer yenilik ise otomatik oturum kurtarma. Sisteminiz ya da tarayıcı çöktüğünde, açık sekmelerinizin ve çalıştığınız oturumun tekrar yüklenebilmesi, özellikle çok sayıda sekme açtığınızda Firefox zorlandığında büyük rahatlık sağlıyor. Bu özellik daha önce yalnızca Tab Mix Plus gibi bir eklenti ile kullanılabiliyordu, artık tarayıcının parçası haline gelmiş durumda.

Eklentiler ve temalar: Güçlü yan ile zayıf nokta arasındaki çizgi

Firefox’un en sevilen yanlarından biri, eklentiler ve temalarla zenginleştirilebilmesi. Ancak 2.0 sürümünün beta aşamasında, mevcut temaların ve uzantıların büyük kısmı uyumsuz durumda. Nightly adındaki ayrı bir uzantı yardımıyla bu eklentileri çalıştırmayı denemek mümkün, fakat bu yol riskli ve her kullanıcıya hitap etmiyor.

Bu uyumsuzluk, özellikle tarayıcısını yıllar içinde onlarca uzantıyla kişiselleştirmiş kullanıcılar için ciddi bir dezavantaj. Geliştiricilerin eklentilerini yeni sürüme uyarlamasıyla durumun zaman içinde düzelmesi bekleniyor, ancak inceleme konusu sürümde bu eksik net biçimde hissediliyor.

Öte yandan Firefox 2.0, daha önce yalnızca harici eklentilerle elde edilebilen pek çok işlevi artık doğrudan gövdesine dahil ediyor. Dahili eklenti yöneticisi, bu yapının merkezinde. Kullanıcı, tarayıcıyı kapatıp açmadan eklentilerini tek bir yerden görebiliyor ve yönetebiliyor. Bu yaklaşım, tarayıcının “kutudan çıktığı haliyle” daha dolu bir deneyim sunmasını sağlıyor.

Performans, bellek kullanımı ve kararlılık

Olumsuz tarafa geçtiğimizde, Firefox 2.0’ın işlemci gücünü yoğun biçimde kullanma eğiliminin sürdüğü görülüyor. Geliştiricilerin yıllardır mücadele ettiği ünlü bellek sızıntısı bu sürümde de tamamen giderilmiş görünmüyor.

Bu durum, özellikle uzun süre açık kalan oturumlarda ve çok sayıda sekmeyle çalışırken tarayıcının hantallaşmasına, hatta çökmesine yol açabiliyor. Kullanıcı tarafında bu, donmalar, kapanmalar ve dolayısıyla sinir bozucu anlar anlamına geliyor. Otomatik oturum kurtarma bu hasarı kısmen telafi etse de, kararlılık açısından daha tutarlı bir davranış bekleyenleri tam tatmin etmeyebilir.

Genel değerlendirme: Olgunlaşan özellikler, inatçı sorunlar

Firefox 2.0, yıllar içinde eklentilerle kazanılmış birçok özelliği bünyesinde toplayarak daha derli toplu bir tarayıcı deneyimi sunuyor. Sekme sistemi, kimlik avı filtresi, tahmini arama ve otomatik oturum kurtarma gibi araçlar, günlük gezintiyi daha güvenli ve verimli hale getiriyor.

Rakip pek çok tarayıcı sekmeli yapıyı yeni benimserken, Firefox 2.0 bu alanda daha olgun ve zengin bir çözüm sunuyor. Buna karşın, beta sürümdeki eklenti uyumsuzlukları ve devam eden bellek sızıntısı, tarayıcının parlak yanlarını gölgeleyebiliyor. Güçlü özellikler ile teknik aksaklıklar arasındaki bu denge, Firefox 2.0’ı çok yetenekli fakat hâlâ cilaya ihtiyaç duyan bir seçenek haline getiriyor.

AVANTAJLAR

• Sekme başına ayrı kapatma düğmesi ve kapatılan sekmeleri geri alma ile daha esnek sekmeli gezinme
• Yerleşik kimlik avı filtresi sayesinde sahte sitelere karşı ek koruma katmanı
• Google araç çubuğundaki tahmini arama özelliği ile daha hızlı ve yönlendirilmiş arama deneyimi
• Otomatik oturum kurtarma ile çökme sonrası açık sekmeleri geri getirebilme
• Dahili eklenti yöneticisi ve daha önce eklenti gerektiren bazı işlevlerin tarayıcıya dahil edilmesi

DEZAVANTAJLAR

• Beta sürümde mevcut temaların ve eklentilerin çoğuyla yaşanan uyumsuzluk sorunları
• İşlemci gücünü yoğun kullanma eğilimi ve giderilemeyen bellek sızıntısı
• Bellek sorunları nedeniyle uzun oturumlarda çökme ve donma riskinin yüksek olması
• Uzantı uyumluluğu tam sağlanana kadar kişiselleştirme imkanlarının belirgin biçimde kısıtlanması